Boerkaatje pesten niet de weg tot emancipatie
Gepost door Tjerk
Hoewel een kamermeerderheid er op had aangedrongen, blijkt een ‘boerka-verbod’ vooralsnog niet mogelijk: het valt namelijk onder de godsdienstvrijheid. Wat wel mogelijk is, is vrouwen die allesbedekkende sluier zoals nikaab of boerka dragen, zoveel mogelijk lastigvallen door hen bijvoorbeeld te vragen naar hun identiteitsbewijs. Maar is dat wel zo’n goed idee?
VerwarringÂÂ
Allereerst valt op hoe weinig kabinet en kamer zich in de materie verdiept lijken te hebben. In Europa zijn nauwelijks vrouwen te vinden die een boerka, bekend geworden van reportages over Afghanistan onder de Taliban, dragen.
Waar over ’burka‘ wordt gesproken heeft men namelijk de ‘niqaab‘ op het oog, een meestal zwarte sluier die een gleuf voor de ogen open laat, maar mond en neus bedekt. (Klik voor minipresentatie)
Dat kamer en kabinet deze twee kluisterende kledingstukken met elkaar verwarren toont hun desinteresse in het voorwerp van hun afkeer, en dat staat niet fraai.
KluisteringÂÂ
Begrijpelijk is het wel, want een essentieel verschil tussen de twee is er niet. Ze vervullende dezelfde functie; alleen worden middels de stoffen tralies van de boerka ook de ogen nog voor mannelijke blikken afgeschermd. Beide gewaden lijden echter aan hetzelfde euvel, nl. dat het gezicht onherkenbaar is.
Desondanks ben ik niet voor een verbod of politiepesterijen. Het argument van de veiligheidsreden is immers een facade.
Vrouwvijandig vrouwbeeld
Er is een heel andere reden waarom Europese politici aanstoot nemen aan de nikaab: deze aanstoot komt voort uit de Westerse waarde dat het individu als persoon kostbaar is. En het gelaat is nu juist datgene waarmee iemand als persoon naar buiten treedt.
Nagenoeg elke vorm van versluiering reduceert de vrouw tot haar sexe, tot de haar toebedeelde functie binnen een tribaal-patriarchale visie op de samenleving,- hoezeer men de sluier of hoofddoek ook sublimeert. De rok zoals men die in de reformatorische gezindte draagt, vervult dezelfde functie. Ook daar zie je dezelfde mechanismen waarmee het in stand gehouden wordt: groepsdwang en indoctrinatie vanaf jeugdige leeftijd.
Nu valt dit type zelfverkozen inkerkering tot op zekere hoogte wel te tolereren. Als iemand zich wil kleden in een vormeloze lap stof ter bevordering van de zedigheid: het zij zo. Bij het bedekken van het gezicht passeert men een kritische grens.
De vraag is echter of repressie door de overheid het lampje zal laten aangaan. Veeleer zal het de idee versterken, dat het Westen ‘de vijand’ is van het geloof en van moslims.
Wat te doen
Mijns inziens moet het Westen dus niet zozeer wetsmatig en bestuurlijk de aanval inzetten op de nikaab, maar ideologisch, door het tribaal-patriarchale complex dat verweven is met de godsdienst structureel te bekritiseren vanuit humanistisch-personalistische waarden. Intellectuelen moeten laten zien hoe verschijnselen als de nikaab, ghimaar, ameera, chador en hijeb de vrouw drukken in de rol van hoedster van de eer van de gemeenschap, en zo haar romantische en seksuele leven tot het toebehoren van de gemeenschap maken. Een toebehoren dat beheerd en bewaakt wordt door mannen.
Wat moslims zelf betreft moet onze hoop gericht zijn op de vrouwen. Emancipatie vindt binnen de islam wel degelijk plaats. Ook daar zoeken en veroveren vrouwen langzaam meer ruimte, en net als in het Westen gaat dat gepaard met strijd. Strijd met tegenkrachten die gevestigde belangen moeten beschermen.
De overheid hoeft niet meer te doen dan dit emancipatieproces en kritisch nadenken over de godsdienst faciliteren: dit door
(1) initiatieven van vrouwen te stimuleren met subsidie;
(2)bescherming te bieden aan hen die zich uitspreken tegen de collusie van traditionalisme, tribalisme en patriarchaat; en
(3) de subsidiestromen vanuit Saoudi-Arabië in te dammen, aangezien van daaruit de extreme sekte van het wahhabisme met oliedollars haar ideologisch vergif de wereld inpompt.
Links en foto’s:
- De dodelijke combinatie van tribalisme, islam en cultureel relativisme (artikel, engelstalig)
- Emancipatie in Saoudi-Arabië 1
- Emancipatie in Saoudi-Arabië 2
- Emancipatie in Iran
- Overzicht stijlen sluiers
Ter nuancering en ter verwondering: in sommige gevallen kan een sluier de natuurlijke schoonheid van een vrouw nog meer doen uitkomen… ![]()
![]()
Jammer genoeg is dit nu net wat de hijeb beoogt te voorkomen: link
Foto’s zijn schaamteloos gejat van poster Netjemen-net-Nefer op haar Flickr-account. Er staat © onder, dus niet voor commercieel gebruik.

Plaats op MSN Reporter
Plaats op eKudos
November 11th, 2006 23:05
Goed punt: ’burka‘ of ‘niqaab’, ik wist het verschil ook niet. Ik begrijp dat je een intellectuele discussie wilt opzetten. Ik vind dat een uistekend idee, laten we dat vooral doen! Ik maak me wel zorgen over de mensen die zo’n discussie op hoog niveau niet kunnen voeren…
November 12th, 2006 11:32
@Sjoerd: wil je het nu wel of niet?
November 12th, 2006 17:24
Peter, ik wil niet pleiten voor een openbaar verbod op de Burka (of de niqaab). Ik vind geloof een prive kwestie. Ik heb wel moeite met een lerares die een burka draagt. En daar wil ik wel graag een intellectuele discussie over
November 12th, 2006 20:17
@ Sjoerd; een lerares met burka is net te vergelijken als iemand die wel of niet drop lust.
De een houd er wel van en de ander niet.
November 12th, 2006 21:50
Ik ben het zeer met je eens, Tjerk. Goede analyse.
We moeten het emancipatieproces stimuleren in plaats van nikaab-draagsters pesten.
November 12th, 2006 21:59
Nee, Sjoerd, ik was niet duidelijk. Ik bedoelde vind je dit soort posts wel of niet bij hetkanWel horen?
(Voor de non- en meta-discussie moet je nog steeds bij mij zijn. Waar is Peter eigenlijk?)
November 13th, 2006 12:51
@ Sjoerd; graag gedaan voor die links. Zitten we állen op hoog of laag?
November 13th, 2006 20:09
@ dog: je vraag begrijp ik niet?
November 14th, 2006 12:06
@ Sjoerd; vraag, verwijst naar de eerst geplaatste reactie.
November 14th, 2006 14:26
Ik ben het helemaal met je eens, Tjerk!
November 14th, 2006 16:09
is het nu ja of nee?
November 14th, 2006 17:31
Peter; Tjerk?
November 14th, 2006 20:25
Kees; Klaas!
November 14th, 2006 22:18
Dog; Derk!
November 17th, 2006 09:04
Dat verhaal over emancipatie: Dat geloof je toch zeker zelf niet?
Vrouwen die door hun vent worden gedwongen een sluier te dragen tot de grond, zijn niet aan het emanciperen. Wie dat beweert heeft een gaatje in zijn kop en is rijp voor de funnyfarm.
Stap 1 in het verhaal is natuurlijk gewoon even kijken wat er aan de hand is en ophouden met die verhullende prietpraat, dat hebben we nu 30 jaar gedaan en het werkt voor geen meter.
November 17th, 2006 15:51
ort?
November 18th, 2006 20:39
@ort; wie beweert er precies dat vrouwen die sluier tot de grond dragen aan het emanciperen zijn?
Verder: Ik heb geen enkele aanwijzing dat vrouwen ‘door hun vent’ gedwongen worden een sluier te dragen. Zulke pressie is helemaal niet nodig. De meeste moslimmeiden zijn zo opgevoed dat ze het dragen van een hijeb als normaal en wenselijk beschouwen, als onderdeel van hun identiteit als vrouw en moslim. Hun leeftijdgenoten bevestigen hen in dat beeld.
Nikaabs zijn mede juist daardoor een zeldzaamheid: de vorm van de hijeb is namelijk sterk cultureel bepaald. Men moet wel heel erg met de godsdienst bezig zijn (en dan ook nog eens op een fundi manier) om daartoe te besluiten. Het is maar een handjevol die daartoe overgaat.
November 20th, 2006 02:52
Tjerk,
Een van de comments kwam met dat verhaal over emanciperen.
Anyhow, ik weet ook wel dat de waarheid een beetje in het midden ligt, maar af en toe wordt ik een beetje gammel van die weke slappe hersentjes discussie. Dus dan zeg ik een beetje vierkante dingen, zodoende. De basis moet blijven: Een mens is zelf verantwoordelijk en als je je niet gedraagd, dan zijn er consequenties.
Nou even duidelijk zeggen wat ik vind:
- Als je een sluier wilt dragen: Mij best, ga je gang, veel plezier.
- Geen religieuze vertoningen in openbare ruimtes (i.e. ruimtes die we met belastinggeld hebben betaald). Dat geld ook voor christelijke uitingen. Ik heb geen behoefte om geconfronteert te worden met dit soort zaken als ik bij de overheid op bezoek kom. Scheiding van kerk/moskee/… en staat
- Wie zich niet aanpast aan de nederlandse samenleving, heeft een probleem bij het vinden van een baan en dus om in z’n eigen levensonderhoud te voorzien. Ik vind niet dat de nederlandse overheid daar voor op moet draaien. Dus jij geen baan en wel een sluier dragen: dan jij ook geen uitkering. Ja, dat is hard, maar van 30 jaar slap kletsen zou je toch iets moeten leren. Dat geldt trouwens ook voor mensen die hun bed niet uit kunnen komen om op tijd op hun werk te verschijnen: Jij niet je best doen, dan jij ook niet uitkerinkjes krijgen.
- Als de nederlandse politiek gaat zeggen dat er eigenlijk geen wet is tegen het dragen van een sluier, maar dat ze wel de politie kan vragen om moslim vrouwen lastig te vallen, dan vind ik dat van de gekke. Bizar. Kafkiaans. Er is wel een wet, of er is geen wet en dan niet een omweggetje verzinnen om je eigen klein-burgelijke pruts bedenkseltjes er door te duwen. Zijn we wel goed bij ons hoofd, dames & heren politici? Donder op, ga boeven vangen!