Omdat ik niet meer in NL woon, mis ik wel eens wat nieuws. Daardoor kon het gebeuren dat ik nu pas lees over een uitspraak van Ronald Plasterkerk: hij wijst zogenoemde selectie aan de poort bij universiteiten en hogescholen af. Ik wil hier toch nog even iets over zeggen.
In UK zijn ze juist een fervent voorstander van selectie aan de poort, ze willen de selectie criteria zelfs aanscherpen.  Tegenwoordig slagen hier namelijk zoveel studenten voor de hoogste eisen van de middelbare school, het zogenoemde A-level, dat universiteiten geen goede selectiecriteria meer hebben om de beste eruit te kiezen. En dat kan natuurlijk niet, want hier vinden ze voorselectie noodzakelijk. Sterker nog: in de hele wereld selecteren universiteiten de beste studenten die ze kunnen krijgen! Maar niet in Nederland! Want daar is iedereen gelijk…
In de hele wereld heb je hele goeie universiteiten, anderen zijn wat minder en dan zijn er nog een paar matige universiteiten. Niet in Nederland. Want bij ons is elke universiteit gelijk.
Hoe zit nou eigenlijk? Ik heb op Hetkanwel al eens eerder geschreven over ‘luie narigheid in het Nlse onderwijs‘. Echt hoor, die ‘Haal eruit wat erin zit’-mentiliteit van die Hetkanwellistanen, daar kunnen Nederlanders nog wat van leren. Sterker nog, ik betrap mezelf ook nog regelmatig op die ingeroeste houding: ’steek je hoofd niet boven het maaiveld , doe maar normaal’. Helaas leer je die overtuiging al heel vroeg op school. Hakken-over-de-sloot diploma? Maakt niet uit, gehaald is gehaald, je mag gewoon naar je uni van keuze. Is dat realistisch als je kijkt naar de rest van de wereld?
De praktijk is dat in de hele wereld het recht van de sterkste en slimste geldt. Wie krijgt de leukste baan en het hoogste salaris? Diegene met het grootste talent en eerzucht. Maar in Nederland vinden we die al gauw uitslovers. In Nederland willen we geen uitslovers. Dus willen we ze ook niet voorselecteren voor de universiteit. Iedereen met een geldig diploma is van harte welkom. Ronald Plasterk beweert: “Selectie vóór de studie begint heeft géén voorspellende waarde. Hoge cijfers zijn geen garantie voor succes tijdens de studie”. Dat is toch een beetje raar: overal elders in de wereld wel. En in Nederland niet? Werd ik op school uitgedaagd het beste uit mezelf te halen voor een super diploma? Dacht het niet. Er was toch geen voorselectie. En ik was ook niet op zoek naar een top-universiteit, want die was er niet. Geen wonder dus dat mijn cijfers geen ‘garantie voor succes’ waren. Blijkbaar heb ik gewoon geluk gehad 
Het wordt tijd dat het Nederlandse onderwijs verandert. Het is tijd voor een groep topuniversiteiten die voorselectie introduceert om talent te kweken. Succes gegarandeerd.
Loading ...
Ik ben het niet helemaal eens dat met voorselectie de beste en sterkste door gaan. Op de School voor Journalistiek waar ik heb gezeten, is zo’n test wel degelijk onderdeel geweest van mijn toelating. Je kon je inschrijven als je een 8 of hoger had, als je voor de test was geslaagd (+/- 50 procent) of als je toevallig op basis van cijfers was ingeloot (+/- 50 proecent). In mijn jaar bleek in ieder geval dat veel mensen die hoog waren geeindigd het eerste jaar helemaal niet hebben afgemaakt, dat het verschil tussen test/geen test helemaal niet zo hoog was en dat mensen niet eerder hun studie afmaakten (als ze dat al deden) als ze via die test waren binnengekomen.
Overigens in Nederland zijn er volgens mij nog steeds plannen om topuni’s ook nog eens heel duur te maken. Moet je dan EN rijk zijn EN slim? Ach tja… dan toch maar gelijkheid, of eens wat meer professoren die proberen je te prikkelen. Want dat is volgens mij het ECHTE probleem in het hoger onderwijs in NL: het is boekjes leren en essays bouwen op basis van andermans ideeen. Zelf nadenken en ideeen ontwikkelen komt pas in je master, kan dat niet wat eerder???
Pasterk heeft gelijk. Ik heb het zelf om mij heen gezien op de middelbare school. Je hebt hardwerkende scholieren die hoge cijfers halen die als ze het wat moeilijker hebben bijles krijgen (hoezo iedereen is gelijk) en je hebt scholieren die een voldoende genoeg vinden en die zonder moeite ook halen. Die laatste groep hoeft het zeker niet slechter te doen op de universiteit en daarna, je zou zelfs het tegendeel kunnen verdedigen.
De universiteit is een heel anders systeem dan de middelbare school. Op de middelbare school moet je doen wat je opgedragen wordt. Op de universiteit volg je je passie. Scholieren die slechts gewend zijn te doen wat hun opgedragen wordt zie ik niet eerder een spitsvondige, kritische wetenschapper worden dan scholieren die op de middelbare school ook al hun eigen weg bepaalden.
Het argument “Nederland de enige” is nogal flauw selectie op de basis van cijfers is niet wijdverspreid en dan nog, Nederland maakt haar eigen regels en hoeft zich daarbij echt niet te laten leiden door het buitenland, dat gebeurt sowieso al veel te vaak.
Het onderwijs in Nederland moet inderdaad op de schop, ik voelde me ook niet uitgedaagd op de middelbare school en dat zou wel moeten. Selectie aan de poort is geen oplossing en had het mij er al geweest dan had dit mij niet kunnen motiveren. Negatieve terugkoppeling naar scholieren is niet de manier om het niveau op te krikken. En negatieve terugkoppeling is het want een VWO-diploma hoort toegang te geven aan een universiteit.
“Ronald Plasterk beweert: “Selectie vóór de studie begint heeft géén voorspellende waarde. Hoge cijfers zijn geen garantie voor succes tijdens de studieâ€Â. Dat is toch een beetje raar: overal elders in de wereld wel.”
Hoe bedoel je, overal elders in de wereld wel? Dat ze ‘overal elders’ geloven dat selectie aan de poort werkt, wil nog niet zeggen dat het ook zo is. In feite zijn er bij mijn weten geen landen waar het vergelijk op een eerlijke manier gemaakt kan worden. Dat gaat zondermeer erg moeilijk zijn, omdat je niet omwille van een experiment je hele schoolsysteem omgooit.
Ik geloof direct dat selectie aan de poort resulteert in een hogere relatieve succesratio. Maar of het ook absoluut meer kwalitatief hoogwaardige academici oplevert? En of succes bij selectie wel of niet iets te maken heeft met het sociaal milieu waarin de jongere is opgegroeid?
Wat ‘realistisch’ is en hoe het werkt ‘in de rest van de wereld’ (alleen maar omdat het al langer zo is) interesseert me niet. Een dergelijke conservatieve houding staat alle vooruitgang in de weg. Ik hoop dat Plasterk zich, als de wetenschapper die hij is, zal baseren op feitenmateriaal en tot een verstandige conclusie komt, in plaats van te kijken naar meningen en traditie.
Wat overigens niet wil zeggen dat er niet nodig wat moet gebeuren aan de kwaliteit en het selecterend vermogen van het middelbaar onderwijs. Dat is per slot van rekening de reden dat universiteiten klagen: de matige capaciteiten van nieuwe studenten, de rotzooi die de universiteit dan mag opruimen.