hetkanWel.nl

Bono, zanger van U2, reist de wereld rond om geld te verzamelen voor het goede doel. Maar hij is niet de enige. De laatste jaren groeit de hoeveelheid privé geld dat in goede doelen gestopt wordt enorm. Het weekblad Der Spiegel noemt dit het “Bono effect”. De rijken der aarden laten het breed hangen, gelukkig ook voor het goede doel. Maar is de inzet van privé personen wel genoeg om de wereld te redden?

Het Duitse weekblad Der Spiegel publiceerde enkele weken geleden een interessant artikel over hoe de rijken van de aarde hun geld spenderen aan goede doelen. Er gaat enorm veel geld in de internationale filantropie (= het geven van geld aan goede doelen) om. De Bill and Melinda Gates Foundation (ja, van voormalig Micro$oft topman Bill Gates) gaf in 2004 bijvoorbeeld bijna 3,5 miljard dollar uit, meer dan de totale begroting van sommige landen.

De 5 grootste filantropen uit de VS (2004)
Bill and Melinda Gates - $3.35 miljard
Susan T. Buffett – $2.55 miljard
John M. Templeton – $550 miljoen
Caroline Wiess Law – $450 miljoen
George D. Cornell - $196 miljoen
bron: Der Spiegel online

Het is mooi dat er zoveel wordt geïnvesteerd in mensen die het nodig hebben. Voor 3,5 miljard kunnen heel wat schooltjes, wat zeg ik, universiteiten gebouwd worden. Maar helpt het allemaal wel echt? In het artikel wordt komt ook een hoge pief van de Wereldbank aan het woord die vrij sceptisch is. Hij denkt dat voor echte verandering langzame en structurele politieke veranderingen nodig zijn. Mensen in arme landen worden pas echt rijk als ze niet beroofd worden door hun regeringen, of als ze hun producten voor goede prijzen kunnen afzetten in het Westen.

Ik ben het eens met deze scepticus, overigens een eenzame stem in het verder optimistische artikel. Geld geven aan goede doelen is nobel en nuttig. Soms hebben mensen een steuntje in de rug nodig — daar kunnen rijke filantropen bij helpen. Maar een gezond economisch en politiek klimaat zijn de belangrijkste voorwaarden voor meer welzijn.

Ik zie meer heil in de benadering van De Soto. Deze Peruaanse econoom heeft het simpele idee opgevat om het bezit — huizen, land — van mensen in arme landen juridisch vast te leggen. Arme mensen kunnen geen hypotheek of lening krijgen, omdat ze geen papieren bewijsstuk voor hun bezittingen hebben. De Soto wil mensen rijk maken niet door ze geld te geven, maar door hun eigen kapitaal zichtbaar te maken. Deze benadering werkt denk ik het beste. Want: mensen komen pas echt verder als ze zelf de mogelijkheden krijgen om hun welzijn te verbeteren.

Links

Je vindt een documentaire over De Soto op hollanddoc.nl. (“het ei van DeSoto”, scroll naar de onderkant van de pagina). Het artikel uit Der Spiegel is te vinden op hun internationale site: The billionaire samaritans: Can Gates, Soros and Branson Create a Better World? Wie het Engels niet beheerst kan ook de HP/De Tijd van afgelopen week kopen, met daarin een Nederlandse vertaling van het stuk. Der Spiegel publiceert regelmatig over filantropie. Bij het stuk vind je links naar andere interessante artikelen, zoals Global philantropy: the world’s conscience en The power of money: can Africa be saved by private aid?