hetkanWel.net

Een paar dagen geleden was ik uitgenodigd voor een debat over ‘The Power of Religion in Society’. Het was het eerste event dat georganiseerd werd door de nieuwe ‘Dutch Labour Party in London’, een veelbelovend groepje intellectuele enthousiastelingen dat zich sterk verwant voelt met de PvdA. Ze hadden een aantal interessante sprekers uitgenodigd, waaronder Dr. Cecile Laborde (Politics, UCL) en  Charles Wookey (Assistant General Secretary Catholic Bishops’ Conference of England and Wales). Er was ook een inspirerende Nederlandse spreker: Paul Kalma. En het debat werd prachtig voorgezeten door een echte Lord (Lyndon) Harrison.
Dus… hoe ging het debat?

Ik moet bekennen dat ik mijn hersenen ineens in een andere versnelling moest schakelen. Het ging meteen op hoog intellectueel (Engelstalig) niveau over vergaande politieke, reliegieuze en maatschappelijke issues, en de sprekers hadden echt interessante, diepgaande en actuele inzichten.

Hoewel ik duidelijk moest acclimatiseren, vond ik het meteen heel goed dat er erg open, maar tegelijkertijd ook uiterst voorzichtig werd verwezen naar geladen termen die de afgelopen tijd zovaak gebruikt worden: intolerant, linkse/rechtse/Engelse Kerk, islamofobie, discriminatie en racisme etc.

Er werd ook meteen stevig gediscussieerd over de zogenaamde scheiding van kerk en staat. Er was een waterval van voorbeelden die duidelijk maakte dat die scheiding op verschrikkelijk veel gebieden nog zo veel onduidelijker is dan we eigenlijk al dachten. En wat dan betekent voor een moslim die gedwongen wordt zich te assimileren aan een dominante, seculiere, monocultuur van de blanke middle class (waarin ook vrouwen zich nadrukkelijk roeren). En we gingen ook niet voorbij aan het politieke karakter van de islam.

Het was (natuurlijk) onmogelijk om tijdens zo’n grote discussie alle onderwerpen aan te snijden. En iedereen heeft zijn eigen ideen over zijn samenleving het best kon worden ingericht en wat de rol van bestaande instituties daarin kan zijn, dus grote oplossingen kwamen ook niet naar voren.
Maar het stemde me tevreden dat ik merke dat we in de zaal toch een zekere consensus bereikten over wat ik zelf nu maar even ‘verlichtingsidealen’ zal noemen. Die komen neer op democratie, rechtsstaat, tolerantie, scheiding tussen kerk en staat (zonder cultuur en geschiedenis te vergeten), redeneren op basis van rationele (wetenschappelijke) van argumenten en ten slotte een zeker relativeringsvermogen.