hetkanWel.nl

Laatste gastblog van Liesbeth Gresnigt. Liesbeth (29) zit tien dagen in Uruzgan met haar band ‘The Embers’ om daar muziek te maken voor de troepen. Ze doet verslag voor hetkanWel.net.
Return to Kandahar, het lijkt wel thuis. Ik kan me herinneren dat ik tijdens een reis door Zuid-Oost-Azie tot vier keer toe terug kwam in Bangkok. Ook al is dat een vieze, met smog bedekte stad, het voelde uiteindelijk als thuiskomen. De parallel kan nu, weliswaar in mindere mate, zeker getrokken worden. De Dutch Corner deed weer gezellig aan, nog steeds weet bijna iedereen wie je bent en weer werden we heel hartelijk ontvangen. We hebben nu een soort ‘vrij’. Gisteravond hebben we ons laatste optreden in Afghanistan gedaan op Kamp Holland.

Het vertrek uit Deh Rawod was eigenlijk fantastisch. Niet omdat we weggingen, want we waren toch een soort aan de plek met zijn mensen gehecht geraakt, maar omdat er zoveel militairen op de been waren om ons uitgeleide te doen. Handen schudden en foto’s maken, ze kwamen overal vandaan om ons gedag te zeggen. Rene werd nog even gerekruteerd door de drilsergeant, zoals wij deze oermilitair met zijn door-merg-en-been-gaande-zeg-maar-zeer-krachtige-stem gedoopt hebben. Maar dan moest hij wel naar de kapper en het ijzer uit zijn oren halen. Toen we eenmaal op de heli stonden te wachten kwamen er plotseling ook nog een paar hoofdjes boven de hesco’s uit (zeg maar een soort militaire schutting, maar dan wat steviger in het kader van de verdediging). Meer waardering voor ons werk kunnen we eigenlijk niet krijgen.

Van vliegangst is inmiddels bij niemand meer sprake. Zoals Lode zegt: ‘Het is vliegtuigje in, vliegtuigje uit en heli’tje in, heli’tje uit. Het was maar een kwartiertje vliegen naar Kamp Holland. Bij aankomst werden we met een bus over het kamp geleid, waar we onder andere de schietbaan tegenkwamen, de officiële entrée en een aantal mooie plekjes waar je kon uitkijken over de omgeving. Kamp Holland is weer anders dan de andere twee bases. Stoffiger, groter en drukker dan Deh Rawod, maar veel kleiner dan Kandahar. Er waren minder militairen binnen de poort dan we hadden gehoopt en om veiligheidsredenen moest het optreden binnen worden gegeven. Stel je een eetzaal voor, gepantserd en wel, waar je als je je arm omhoog doet tegen het plafond aan zit. Springen was dus duidelijk al helemaal geen optie. Verder doet een TL-buis de sfeer ook geen goed. Maar we zijn in Afghanistan, dus een beetje improviseren hoort er gewoon bij. Op erg veel hulp konden we niet rekenen, aangezien er een sportdag gaande was, dus zijn we zelf aan de slag gegaan met de Oranje versiering. Een gekleurd lapje over de TL verlichting deed ook wonderen. Marcel kreeg wonder boven wonder het geluid op een acceptabel niveau, wat een hele klus is in een gepantserde ruimte kan ik je vertellen. Chapeau dus.

Ondanks dat veel mensen weg moesten dan wel vroeg op, kregen we de boel toch aan de gang. Weliswaar met minder mensen dan we tot dusver gewend waren, maar een goed feest was het wel. De dames hebben in de pauze weer op hun glimlach kunnen oefenen, die er nu echt niet meer vanaf te bikken is. Op een gegeven moment, ongeveer bij foto 3056, blijft ie gewoon op je gezicht staan. Toen bepaalde figuren een tweede keer kwamen greep onze Defensie waakhond John in. Een beetje water hadden we nodig. Afzien zeg, beroemd zijn. Voor mij zou het niet hoeven.

Natuurlijk zijn we langs de plek gelopen waar een aantal weken geleden de raketinslag heeft plaatsgevonden. Dat in combinatie met de verhalen die je erover hoort van de getuigen daar, maakt dat je je weer eens temeer realiseert dat je in een oorlogsgebied zit. Dat klinkt natuurlijk gek, maar soms lijkt het net vakantie. En dat terwijl er in feite sprake is van concrete dreiging. We hebben een rondleiding gehad door het militair hospitaal, waar de gewonden toen ook zijn behandeld. De mensen daar doen heel goed werk, niet alleen voor de militairen, maar ook voor Afghanen. Ze nemen veel kinderen op, die hier veel te vaak gewond raken door het spelen met explosieven. Daarbij breekt je hart. De afdeling chirurgie legde uit dat ze hier te maken hebben met heel ander letsel dan thuis. Het gaat om oorlogsletsel. Wat heftig allemaal.

Ook met reconstructie houdt men zich bezig. Het gaat daarbij om uiteenlopende projecten zoals het winnen van zielen hier, het repareren en bouwen van bijvoorbeeld bruggen, tot het opleiden van Afghanen in een bepaald vakgebied als timmeren of metselen. Ik merk dat met name dit mijn fascinatie heeft. Hoe help je mensen zonder hen een bepaalde levenswijze en een westers gedachtegoed op te leggen? Hoe laat je de locale bevolking in hun waarde binnen hun eigen cultuur en lever je toch een bijdrage aan de verhoging van de leefkwaliteit van deze mensen. Iemand merkte vandaag terecht op dat de meeste Afghanen nog nooit in een wereld zonder oorlog hebben geleefd en dus in feite niet beter weten. Hoe bizar is dat?   

Voor ons is het werk hier ten einde. Morgen vliegen we terug naar Nederland. Ik kan nu nog niet bevatten wat er allemaal is gebeurd. Misschien komt dat thuis. Wat ik wel weet is dat ik voortaan elk krantenartikel, elk nieuwsbericht en elk boek over dit land en de situatie waarin het verkeert, zal verslinden. Misschien wel juist omdat je het land niet in kunt trekken, de mensen kunt ontmoeten, de problemen kunt opsnuiven. Je zou bijna zelf de oplossingen willen aandragen. Maar dat hoeven wij niet te doen, want er zijn bij Defensie heel wat mensen die over deze problematiek nadenken. En dat kunnen we gerust aan ze overlaten. Dat wij daaraan een, weliswaar zeer kleine, bijdrage hebben mogen leveren, vind ik echt heel bijzonder.