Het nieuwe groenwassen: lokaal voedsel

Foto: Sandra Ronde
Foto: Sandra Ronde
Lokaal eten is zo hip dat zelfs supermarkten ermee adverteren. Maar wat betekent ‘lokaal voedsel’ nu eigenlijk?

Mag een restaurant bijvoorbeeld een bord uithangen met ‘lokale producten’ als er maar enkele producten van de kaart uit de buurt komen? Kan vlees als ‘lokaal vlees’ verkocht worden, als het dier heel zijn leven soja geïmporteerd uit Zuid-Amerika heeft gegeten maar in de buurt is geslacht? En wat vind je van een supermarkt als de Plus die reclame maakt voor ‘een groot aantal streek- en lokale producten’, terwijl in de supermarkt een kleine minderheid van de producten daadwerkelijk uit de nabije omgeving blijkt te komen?

De lokale beweging

Auteur Douglas Gayeton schreef het boek Local: The New Face of Food and Farming in America over de lokale voedselbeweging. Steeds meer mensen gaan op zoek naar lokaal voedsel om het milieu te sparen of om lokale boeren en daarbij de lokale economie te steunen. Vijf jaar lang sprak Gayeton allerlei mensen uit de voedingsindustrie en kwam tot de conclusie dat lokaal een rekbaar begrip is. In Iowa betekent lokaal dat een product uit de staat komt. Maar Iowa is qua oppervlakte 3,5 keer zo groot als Nederland. Daarentegen vinden veel mensen uit de plaats Petaluma in Californië dat een product pas lokaal genoemd mag worden als het in de stad zelf geproduceerd wordt. De term ‘lokaal voedsel’ wordt, kortom, op verschillende plaatsen verschillend geïnterpreteerd. Het gevolg is dat misleiding op de loer ligt.

Door de vage definitie van lokaal is het mogelijk om niet-zo-lokaal voedsel als lokaal in de markt te zetten. Amerikanen hebben er zelfs al een woord voor uitgevonden: localwashing. Net als witwassen, waarbij zwart geld via slimme trucjes wit geld wordt, wordt voedsel dat grote afstanden heeft afgelegd toch in de markt gezet als lokaal product.

Veel gesjoemel met lokaal voedsel

Amerikaans onderzoek laat zien dat de meerderheid van de consumenten een straal van 80 kilometer als lokaal beschouwt. Amerikaanse retailers, aan de andere kant, noemen producten al gauw lokaal als ze minder dan 500 kilometer hebben afgelegd tussen boerderij en supermarkt. De definitie van lokaal verschilt dus aanzienlijk tussen consument en retailer.

Ook in Nederland is lokaal een vaag begrip. De kleurrijke pakketten van HelloFresh bijvoorbeeld, worden grotendeels gevuld met ‘ingrediënten die van dichtbij komen’. Dichtbij is hierbij gedefinieerd als ‘uit Nederland of omringende landen’ en soms ‘met ingrediënten uit verder weg gelegen landen’.

Ongeacht de definitie van lokaal blijft het de vraag of voedselkilometers echt zo belangrijk zijn. Is lokaal niet overrated aan het worden? Is die Nederlandse appel echt beter voor het milieu dan de appel uit Nieuw-Zeeland, als de Nederlandse appel al maanden in een koeling heeft liggen wachten tot hij op de fruitschaal van de consument terecht komt? Het milieu is echter niet de enige reden om voor lokaal te kiezen, de voordelen van lokale en regionale voeding gaan veel verder dan enkel het milieu.

Mocht je twijfelen over hoe dichtbij je als-lokaal-aangeprezen voeding is geproduceerd, dan kan je altijd nog voedsel in je vensterbank, achtertuin of op je balkon gaan produceren. Supermarkt Jumbo raadt het je af maar een kleine moestuin of daktuin kan een groots resultaat opleveren.

Advertisement

One comment

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *