Hoe duurzaam is H&M?

Foto: Mike Mozart, Flickr
Foto: Mike Mozart, Flickr
(Gastbijdrage door Anne Dirks) Roze met rood, bruine schoenen na zessen en korte rokjes voor de hippe man. Er zijn geen regels meer in de mode, laat de nieuwe, gelikte reclame van H&M zien. Behalve één: recycle. Met deze marketingcampagne introduceert H&M haar nieuwe collectie ‘Close the Loop’. Een collectie waarmee het Zweedse warenhuis laat zien een grote stap te zetten in het verduurzamen van de textiel industrie. Maar is dit wel zo?

H&M staat voor Hennes & Maurits en wordt in de jaren veertig opgericht in Zweden. De laatste jaren heeft het warenhuis zich ontwikkeld tot een wereldwijd goed lopend concern met winkels verspreid over de wereld. Met modieuze kleding voor lage prijzen verovert het Zweedse warenhuis de kledingindustrie en groeit uit tot de op één na grootste kledingverkoper ter wereld. Iedereen houdt van H&M. Het bedrijf heeft de kracht trends linea recta van de catwalk te kopiëren en te vertalen in draagbare, modieuze items, die ook nog eens betaalbaar zijn. Daarnaast geeft H&M blijk aan haar verantwoordelijkheden als één van de marktleiders. Met de ‘Conscious Collection’, de focus op sociaal ondernemen en de huidige campagne die er op aandringt te recyclen, zet H&M zich in voor het verduurzamen van de industrie. Ten minste, dat lijkt zo.

52 nieuwe collecties per jaar

Sinds de ramp in Rana Plaza in Bangladesh in 2013 is er steeds meer aandacht voor de misstanden in de mode. Het nieuws over de ingestorte kledingfabriek ging de hele wereld over en werd onderwerp van discussie. Zo maakte de Nederlandse journalist Teun van de Keuken zijn drieluik ‘De Slag om de Klerenwereld’, een documentaire die veel stof deed opwaaien. Ook H&M werd onder de loep genomen.

H&M produceert gemiddeld 52 (!) nieuwe collecties per jaar. Het grootste deel hiervan wordt gemaakt in Bangladesh; een walhalla voor de goedkope textielindustrie. Hier leeft het merendeel van de bevolking onder de armoedegrens en werken de textielarbeiders gemiddeld 60 tot 70 uur per week in vervallen fabrieken onder slechte omstandigheden. De kledingstukken worden in elkaar gezet en gekleurd met oude machines en heftige chemicaliën. Hoewel H&M duidelijk regelgeving heeft afgesproken met de leveranciers, dwingen de heftige deadlines en veelvuldige collecties de fabriekseigenaren tot het uiterste. Er moet zoveel mogelijk geproduceerd worden in zo kort mogelijke tijd. Vaak besteden de eigenaren van de fabrieken dit werk via de achterdeur weer uit aan andere partijen, zodat er geen enkele controle meer mogelijk is op de arbeidsomstandigheden.

Goedkope materialen

De collecties die het oplevert volgen elkaar in rap tempo op en worden niet gefabriceerd om een leven lang mee te gaan. De items waar H&M groot mee is geworden zijn vaak van goedkope materialen als polyester, viscose en nylon. Katoen dat gebruikt wordt komt van grote plantages in Turkije, Oezbekistan en India en is bespoten en behandeld voordat het geverfd en geweven wordt. De stoffen worden zo behandeld met chemicaliën dat de kledingstukken een aantal wasbeurten overleven en dan vervagen of afrafelen. Niet dat het uitmaakt, want voor minder dan zeven euro koop je een nieuw T-shirt, vest of korte broek. Fast Fashion; weggooimode. De volgende nieuwe aankoop, en het bijbehorende euforische gevoel, zijn nooit ver weg.

De ‘Close the Loop’ collectie van H&M is bewonderingswaardig en zeker een voorbeeld voor andere grote kledingbedrijven. Het is een kleine stap in de goede richting, maar vooral een goeie marketing actie. Een groot deel van het budget is gestopt in gelikt beeld en een celebrity die vertelt hoe H&M nu recycled. Green washing noemen ze dat in de industrie. Je doet je als bedrijf groener en maatschappelijk-bewuster voor dan je daadwerkelijk bent. Het gevoel: ‘kijk eens hoe goed wij bezig zijn!’ overheerst. Voor een bedrijf dat eigenhandig verantwoordelijk is voor de manier waarop wij nu met kleding omgaan, is het niet genoeg.

Anne Dirks is afgestudeerd als antropoloog en werkt nu voor W.Green, een communicatiebureau in duurzame mode & lifestyle.

Foto: Mike Mozart, Flickr, CC BY 2.0

Bronnen:
H&M sustainabilty page
H&M annual report
The Guardian
Swedish docu
De slag op de klerenwereld
Tegenlicht (uitzending van franse docu van Canal +)

Advertisement

4 comments

  1. Ja, fast fashion heet dat. Ik ben erg aan het verduurzamen de laatste tijd, zeker sinds Teun’s ‘Slag om de klerewereld’. Liefst koop ik fair & bio, of ga ik voor de wat betaalbaardere variant tweedehands en bij uitzondering nog wel iets wat niet helemaal aan mijn eisen voldoet maar wel een labeltje heeft van het een of ander. Concious van H&M of biologisch van Hema bijvoorbeeld. Is vast ook wat ge-greenwashed maar soms zie ik dat wat door de vingers. Sowieso koop ik nauwelijks nog nieuwe kleding, maar wat er al in de kast ligt gaat op den duur toch verslijten.

    Wat me helaas wel op valt, is dat ik al een paar keer nogal 100% verantwoorde kleding heb gekocht (m.n. armedangels, want die hebben kleren helemaal naar mijn smaak!), maar dat die sneller lelijk werd dan de ‘fast fashion’ van H&M die ik nog in de kast had liggen! Na 2 of 3 wasbeurten zaten mijn verantwoorde shirtjes al vol plus of hadden al kleine gaatjes, terwijl ik ze helemaal volgens de voorschriften was, liefst niet met kleding die ritsen heeft oid. en zo ja, doe ik het allemaal in een waszakje. Erg frustrerend. Thuis werd er al gegrapt dat je beter slavenarbeid kleding kan kopen, ‘want dan werken ze beter’. Als ik er vervolgens mee terug ga naar de verantwoorde winkel waar het vandaan komt, kunnen ze het niet voor me ruilen of geld teruggeven want ik ben dan schijnbaar de enige met die klacht. Bovendien gaat het hen nog niet zo voor de wind en maken die tientjes schijnbaar wel uit.

    Andere keerzijde: de fair kleding die ik koop is veelal geproduceerd in Portugal, Turkije of Marokko. Prima, helemaal goed, maar daarmee haal je het inkomen weg uit Bangladesh waar mensen écht straatarm zijn. Als er toch eens een faire fabriek in Bangladesh en dergelijke landen gebouwd kon worden, waar mensen een eerlijk loon krijgen, dan kunnen ze wel gewoon hun kinderen naar school sturen. Nu halen we de productie weg bij het probleem en in plaats van het op te lossen, verplaatsen we de productie naar landen die het weliswaar kunnen gebruiken, maar het toch een stukje minder nodig hebben, lijkt me.

    Ik blijf voorstander, maar er is nog veel verbetering mogelijk! Bovendien, als je de fairtrade ontwikkeling nu niet stimuleert zal deze sector zich nooit verbeteren en gemeengoed worden.

  2. Oh ja, daarbij vergeet ik op te merken dat mijn oude maar favoriete H&M shirtjes pas na 3 jaar veel gedragen te zijn beginnen te verslijten. Dat is een andere vorm van duurzaamheid. Kleding kopen die wat ‘modeneutraler’ is.

  3. Hi Else,

    Vervelend om te horen dat de kleding van armedangels niet aan de verwachtingen voldoet.
    Ik zou graag met je in contact komen om het probleem met armedangels kleding op te lossen.
    Zou je me een mailtje kunnen sturen naar koen.heebink@armedangels.de en in welke winkel je de spullen hebt gekocht. Dan gaan we samen naar een oplossing zoeken.

    M.v.g. Koen van Armedangels.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *